ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper

Diskurs grammatikasida kogeziya va kogerentlik

Когезия и когерентность в грамматике дискурса

Cohesion and coherence in discourse grammar

Tursunaliyeva Muxlisa Baxtiyor qiziТурсуналиева Мухлиса Бахтиёр кизиTursunaliyeva Muxlisa Baxtiyor qizi

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Diskurs grammatikasi tilshunoslikning suhbat, hikoya va ilmiy matn kabi kengaytirilgan nutq parchalarida grammatik tuzilmalar qanday faoliyat ko‘rsatishini o‘rganadigan sohasidir. An’anaviy gap darajasidagi grammatikadan farqli o‘laroq, u kogeziya, kogerentlik va grammatikaning muloqotdagi pragmatik qo‘llanishiga urg‘u beradi. Maqolada grammatik tanlovlar kogeziyaga, ma’no yaratilishiga va diskursni talqin qilishga qanday hissa qo‘shishi ko‘rib chiqiladi. Nazariy yondashuvlar va misollar sharhi orqali havola, ellipsis, almashtirish, bog‘lovchilar va leksik bog‘lanishlar kabi kogeziya vositalarining ahamiyati ko‘rsatiladi. Kogerentlik yuqori darajadagi tushuncha sifatida ko‘rib chiqilib, diskurs grammatikasi grammatik shakllarni kontekst va ma’no bilan qanday bog‘lashi ochib beriladi. Kogeziya va kogerentlik til egalarining og‘zaki va yozma shakllarda mazmunli va bog‘langan muloqot qurishini tushunishda markaziy ahamiyatga ega, degan xulosaga kelinadi.

Грамматика дискурса – раздел лингвистики, изучающий, как грамматические структуры функционируют в развёрнутых фрагментах речи – беседах, повествованиях, научных текстах. В отличие от традиционной грамматики уровня предложения, она делает акцент на когезии, когерентности и прагматическом использовании грамматики в общении. В статье рассматривается, как грамматический выбор способствует когезии, созданию смысла и интерпретации дискурса. На основе обзора теоретических подходов и примеров показана важность средств когезии – референции, эллипсиса, субституции, союзов и лексических связей. Когерентность рассматривается как понятие более высокого уровня; показано, как грамматика дискурса связывает грамматические формы с контекстом и смыслом. Сделан вывод, что когезия и когерентность занимают центральное место в понимании того, как носители языка строят осмысленную и связную устную и письменную коммуникацию.

Discourse grammar is a branch of linguistics that studies how grammatical structures function in extended stretches of language such as conversations, narratives, and academic texts. Unlike traditional sentence-level grammar, discourse grammar emphasizes cohesion, coherence, and the pragmatic use of grammar in communication. This paper examines how grammatical choices contribute to cohesion, the creation of meaning, and the interpretation of discourse. Through a review of theoretical frameworks and examples, the study highlights the importance of cohesive devices such as reference, ellipsis, substitution, conjunction, and lexical ties. It also addresses coherence as a higher-level concept, showing how discourse grammar links grammatical forms with context and meaning. The paper concludes that cohesion and coherence are central to understanding how language users construct meaningful and connected communication in both spoken and written forms

Annotatsiya tarjimasi nashriyot tomonidan qilingan, muallif matni emas.

Перевод аннотации выполнен издательством, это не авторский текст.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: diskurs grammatikasi kogeziya kogerentlik grammatik tanlov kengaytirilgan matnlar грамматика дискурса когезия когерентность грамматический выбор развёрнутые тексты discourse grammar cohesion coherence grammatical choices extended texts

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2025.002.pap18/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Biber, D., Johansson, S., Leech, G., Conrad, S., & Finegan, E. (1999). Longman Grammar of Spoken and Written English. London: Longman
  2. Carter, R., & McCarthy, M. (2006). Cambridge Grammar of English: A Comprehensive Guide. Cambridge: Cambridge University Press
  3. Halliday, M. A. K., & Hasan, R. (1976). Cohesion in English. London: Longman
  4. Thompson, G. (2004). Introducing Functional Grammar (2nd ed.). London: Arnold. 82

Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications

Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.

Tarkibida:Входит в:Part of: Zamonaviy ilm-fan va taʼlimning dolzarb masalalari: muammolar, vazifalar va yechimlar. Xalqaro ilmiy-amaliy anjuman materiallari. II qism Актуальные вопросы современной науки и образования: проблемы, задачи и решения. Материалы международной научно-практической конференции. Часть II Contemporary Issues of Science and Education: Problems, Tasks and Solutions. Proceedings of the International Scientific-Practical Conference. Part II

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper
RaqamНомерID
conf.2025.002.pap18
YilГодYear
2025
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
79-82
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
discourse grammar, cohesion, coherence, grammatical choices, extended textsграмматика дискурса, когезия, когерентность, грамматический выбор, развёрнутые текстыdiscourse grammar, cohesion, coherence, grammatical choices, extended texts
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2025-10-14
YangilanganОбновленоUpdated
2026-09-24
Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Mahmudxo‘ja Behbudiyning publitsistik merosida milliy tarbiya g‘oyalarining yoritilishi Идеи национального воспитания в публицистическом наследии Махмудходжи Бехбуди Ideas of national upbringing in the journalistic legacy of Mahmudkhoja Behbudi Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · 103-105-b.Алмуратова Гулбахор Мансур кизи · 2026 · с. 103-105Almuratova Gulbaxor Mansur qizi · 2026 · pp. 103-105TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap19/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Zamonaviy nasrda fojiaviy anglash va shaxs inqirozi Трагическое осознание и кризис личности в современной прозе Tragic awareness and the crisis of the individual in contemporary prose Mustafoyeva X. X. · 2026 · 236-239-b.Мустафоева Х. Х. · 2026 · с. 236-239Mustafoyeva X. X. · 2026 · pp. 236-239TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap50/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Arab va o‘zbek tillarida badiiy metaforalarning konseptual maydoni Концептуальное поле художественных метафор в арабском и узбекском языках The conceptual field of literary metaphors in Arabic and Uzbek Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · 205-209-b.Азимов Азамхон Усмонжон угли, Каримова Шахло Ганиевна · 2026 · с. 205-209Azimov A’zamxon Usmonjon o‘g‘li, Karimova Shahlo G‘aniyevna · 2026 · pp. 205-209TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap43/ To‘plamdagi maqola Статья в сборнике Conference paper Inglizcha siyosiy frazeologik birliklarning leksik-semantik guruhlari Лексико-семантические группы английских политических фразеологизмов Lexical-semantic groups of English political phraseological units Halbekova Nigora Ummatkulovna · 2026 · 210-214-b.Халбекова Нигора Умматкуловна · 2026 · с. 210-214Halbekova Nigora Ummatkulovna · 2026 · pp. 210-214TarkibidaВ выпускеIn issue: Sharq filologiyasining dolzarb muammolari. Xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari to‘plami Актуальные проблемы восточной филологии. Сборник материалов международной научно-практической конференции Current Problems of Oriental Philology. Collection of Materials of the International Scientific and Practical Conference https://orientalnashriyot.uz/id/conf.2026.001.pap44/