ORIENTAL UNIVERSITETIQidiruvПоискSearch
Oriental universiteti nashriyotiIlmiy jurnallar platformasiПлатформа научных журналовScholarly journals platform

Maqola Статья Article

Muhojir ziyolilar matbuotida “Turkiston” atamasining kelib chiqish tarixi (“Milliy Turkiston” jurnali misolida)

История происхождения термина «Туркестан» в прессе эмигрантской интеллигенции (На примере журнала «Milliy Turkiston»)

The origin history of the term “Turkistan” in the press of emigrant intellectuals (On the example of the journal “Milliy Turkiston”)

Alijonova Gulnozaxon Muhammad qiziАлижонова Гулнозахон Мухаммад кизиAlijonova Gulnozaxon Muhammad qizi

Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari · ISSN 3030-3273

To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only

Hujjat sahifadan chiqmasdan o'qiladi.Документ читается прямо здесь. Для удобства есть отдельная страница во весь экран.Readable inline; a full-screen page is also available.

AnnotatsiyaАннотацияAbstract

Ushbu maqolada Boymirza Hayitning “Milliy Turkiston” jurnalidagi “Turkiston” maqolasi asosida XX asrda Turkiston atamasining kelib chiqishi hamda uning tarixiy-siyosiy jarayonlarda o‘zgarib borishi tahlil qilinadi. Tadqiqotda Turkiston tushunchasining turli tarixiy manbalarda talqin qilinishi, uning geografik va etnik mazmuni, shuningdek, sovet davrida amalga oshirilgan hududiy bo‘linish siyosati ilmiy jihatdan yoritiladi. Shuningdek, muhojir ziyolilarning Turkiston birligi haqidagi qarashlari va milliy identitetni saqlashga qaratilgan g‘oyalari tahlil etiladi. Maqola mintaqaning siyosiy tarixida yuz bergan o‘zgarishlar, “Turkiston” atamasining rasmiy muomaladan chiqarilishi va “O‘rta Osiyo” tushunchasining shakllanish jarayonlarini ham ochib beradi. Bundan tashqari, muallifning tarixiy manbalarga tayangan konseptual yondashuvi Turkiston haqidagi ilmiy qarashlarni yanada kengaytiradi hamda uning zamonaviy tarixshunoslikdagi ahamiyatini yoritadi. Shu asosda Turkiston atamasining ilmiy va siyosiy dolzarbligi asoslab beriladi.

В данной статье на основе статьи Боймирзы Хайита «Туркестан», опубликованной в журнале «Milliy Turkiston», анализируется происхождение термина «Туркестан» в ХХ веке и его трансформация в историко-политических процессах. В исследовании рассматриваются различные интерпретации понятия Туркестан в исторических источниках, его географическое и этническое содержание, а также политика территориального разделения, осуществлённая в советский период. Также анализируются взгляды эмигрантской интеллигенции на единство Туркестана и их идеи, направленные на сохранение национальной идентичности. В статье раскрываются политические изменения в истории региона, исключение термина «Туркестан» из официального употребления и процесс формирования понятия «Средняя Азия». Кроме того, концептуальный подход автора, основанный на исторических источниках, расширяет научные представления о Туркестане и подчёркивает его значение в современной историографии. На этой основе обосновывается научная и политическая актуальность проблемы Туркестана.

This article analyzes the origin of the term “Turkistan” in the 20th century and its transformation in historical and political processes, based on Boymirza Hayit’s article “Turkistan” published in the journal “Milliy Turkiston.” The study examines various historical interpretations of the concept of Turkistan in different sources, its geographical and ethnic meanings, as well as the policy of territorial division implemented during the Soviet period. It also explores the views of emigrant intellectuals on the unity of Turkistan and their ideas aimed at preserving national identity. The article further reveals the political transformations in the region’s history, the removal of the term “Turkistan” from official usage, and the formation of the concept of “Central Asia.” In addition, the author’s conceptual approach based on historical sources expands scholarly perspectives on Turkistan and highlights its significance in modern historiography. On this basis, the scientific and political relevance of the Turkistan issue is substantiated.

Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Turkiston “Milliy Turkiston” jurnali Boymirza Hayit Turkiston Milliy Birligi Sovet siyosati panturkizm O‘rta Osiyo tarixiy geografiya turkiy xalqlar Туркестан журнал «Миллий Туркистон» Боймирза Хаит Туркестанское национальное единство советская политика пантюркизм Центральная Азия историческая география тюркские народы Turkestan Milliy Turkiston journal Boymirza Hayit Turkestan National Unity Soviet policy Pan-Turkism Central Asia historical geography Turkic peoples

Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link

https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.007.art12/

Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.

AdabiyotlarСписок литературыReferences

  1. Barthold W. (1935). 12 Vorlesungen über die Geschichte der Türken Mittelasiens. Berlin: Deutsche Gesellschaft für Islamkunde / Verlag von Otto Harrassowitz. – 278 s
  2. Бартольд В. В. (1927). История культурной жизни Туркестана. – Ленинград: Изд-во Академии наук СССР. – 256 с
  3. Бартольд В. В. (1963). Туркестан в эпоху монгольского нашествия. Сочинения. Т. I. – Москва: Изд-во восточной литературы. – 760 с
  4. Golden P. B. (1992). An Introduction to the History of the Turkic Peoples. – Wiesbaden: Otto Harrassowitz. – 483 p
  5. Hayit B. (1950). Turkiston. Milliy Turkiston jurnali, 15-yanvar
  6. Hayit B. (M.) (1944). Turkistonning qisqacha tarixi. – Berlin. – 61 b
  7. Houtsma M. Th. va boshq. (tahr.) (1934). Encyclopédie de l’Islam / Enzyklopädie des Islām. Vol. / Band / Tome IV. Leiden: E. J. Brill. – P. 1048– 1049
  8. Togan Z. V. (1947). Bugünkü türkili Türkistan ve yakin Tarihi (Cilt 1). – İstanbul: Arkadaş, İbrahim Horoz ve Güven Basımevleri. – 696 s

Tarkibida:Входит в:Part of: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. 3-son, 2026 Ал-Бухорий. Научный журнал. Выпуск 3, 2026 Al-Bukhari. Scientific journal. Issue 3, 2026

Ma'lumotlarСведения об изданииRecord

TuriТипType
Maqola Статья Article
RaqamНомерID
son.2026.007.art12
YilГодYear
2026
JurnalЖурналJournal
Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari
Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
3030-3273
SonВыпускIssue
3-son (3), 2026№ 3 (3), 2026No. 3 (3), 2026
Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
119-127
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
Turkiston, “Milliy Turkiston” jurnali, Boymirza Hayit, Turkiston Milliy Birligi, Sovet siyosati, panturkizm, O‘rta Osiyo, tarixiy geografiya, turkiy xalqlarТуркестан, журнал «Миллий Туркистон», Боймирза Хаит, Туркестанское национальное единство, советская политика, пантюркизм, Центральная Азия, историческая география, тюркские народыTurkestan, Milliy Turkiston journal, Boymirza Hayit, Turkestan National Unity, Soviet policy, Pan-Turkism, Central Asia, historical geography, Turkic peoples
LitsenziyaЛицензияLicense
CC BY 4.0
KirishДоступAccess
Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
Nashr sanasiДата публикацииPublished
2026-08-27
YangilanganОбновленоUpdated
2026-11-07

Yana o'qingСмотрите такжеRelated

Maqola Статья Article Keksalik davrida psixik rivojlanish va qarish davrlari Психическое развитие в пожилом возрасте и периоды старения Mental development in old age and periods of aging Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · 144-155-b.Худайбердиева Светлана Владимировна · 2026 · с. 144-155Xudayberdiyeva Svetlana Vladimirovna · 2026 · pp. 144-155TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art15/ Maqola Статья Article Kichik biznes va tadbirkorlikda yoshlarni qo‘llab-quvvatlashning huquqiy-iqtisodiy asoslari Правовые и экономические основы поддержки молодежи в сфере малого бизнеса и предпринимательства The legal and economic foundations of supporting youth in small business and entrepreneurship Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · 107-115-b.Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · с. 107-115Abduraximov Iskandar Nodirjon o‘g‘li · 2026 · pp. 107-115TarkibidaВ выпускеIn issue: Iqtisod, menejment va pul. 3-son, 2026 Экономика, менеджмент и деньги. Выпуск 3, 2026 Economics, Management and Money. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.008.art11/ Maqola Статья Article Masofaviy ta’limda avangard pedagogikasining didaktik imkoniyatlari Дидактический потенциал авангардной педагогики в условиях дистанционного обучения Didactic potential of avant-garde pedagogy in distance learning Norqo‘ziyeva Shaxnoza Ismoiljonovna · 2026 · 52-62-b.Norqo‘ziyeva Shaxnoza Ismoiljonovna · 2026 · с. 52-62Norqo‘ziyeva Shaxnoza Ismoiljonovna · 2026 · pp. 52-62TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art06/ Maqola Статья Article Oliy ta’limda o‘quv jarayonini boshqarishning edukologik mexanizmini takomillashtirish Совершенствование эдукологического механизма управления учебным процессом в высшем образовании Improving the educological mechanism for managing the academic process in higher education Usmanova Gulxumor Saidakbarovna · 2026 · 43-51-b.Usmanova Gulxumor Saidakbarovna · 2026 · с. 43-51Usmanova Gulxumor Saidakbarovna · 2026 · pp. 43-51TarkibidaВ выпускеIn issue: Innovatsion pedagogika va psixologiya. 3-son, 2026 Инновационная педагогика и психология. Выпуск 3, 2026 Innovative Pedagogy and Psychology. Issue 3, 2026 https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.009.art05/