Maqola Статья Article
Qasidalarda Temuriylar madhi
Восхваление Тимуридов в касыдах
Praise for the Timurids in qasidas
Xasanova Mashxura JumanovnaХасанова Машхура ДжумановнаXasanova Mashxura Jumanovna
Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari · ISSN 3030-3273
To'liq ekranda o'qishЧитать во весь экранRead full screen → Butun sonni yuklab olishСкачать весь выпускDownload full issue Faqat maqolaТолько эту статьюThis article only
AnnotatsiyaАннотацияAbstract
Mumtoz adabiyotning murakkab janrlaridan biri b o‘lgan qasidaning shakllanishi va taraqqiyot bosqichlarini hukmdorlar faoliyati va homiyligisiz tasavvur qilib b o‘lmaydi. Bu janr tabiatan ijtimoiy-siyosiy xarakterga ega bo‘lib, uning rivoji bevosita davlatchilik an ’analari va saroy madaniyati bilan bog‘liq. Qasidaning shakllanishi va taraqqiy etishi saroy adabiy muhitining shakllanishi, ijtimoiy buyurtma va janr mundarijasi, moddiy ra g‘bat (sila) va mansab berish an ’anasi, qasidalarning yangi turlari paydo b o‘lishi yoki hukmdorning ijodkor ekanligi kabi omillarga bo g‘liq bo‘lgan.
Становление и этапы развития касыды – одного из сложнейших жанров классической литературы – невозможно представить без деятельности и покровительства правителей. Этот жанр по своей природе носит общественно-политический характер, а его расцвет непосредственно связан с традициями государственности и придворной культурой. Формирование и эволюция касыды зависели от таких факторов, как становление придворной литературной среды, социальный заказ и содержание жанра, традиции материального вознаграждения (сила) и присвоения чинов, возникновение новых видов оды, а также творческая деятельность самих правителей. Важную роль в развитии тюркского касидописания сыграла эпоха Тимуридов.
The formation and developmental stages of the qasida, one of the most complex genres of classical literature, cannot be envisioned without the influence and patronage of rulers. By its nature, this genre possesses a socio-political character, and its evolution is directly linked to the traditions of statehood and court culture. The growth of the qasida depended on several key factors: the emergence of a courtly literary environment, social demand and genre content, the tradition of material rewards ( sila) and appointments to office, the appearance of new types of odes, and the creative involvement of the rulers themselves.
Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords: Qasida mamduh adolat saxovat olim podshoh temuriylar turkiy qasidalar Касыда мамдух (восхваления) справедливость щедрость ученый падишах Темуридов турецких одах Qasida mamduh (the praised one) justice generosity scholar monarch Temurids Turkish odes
Doimiy havolaПостоянная ссылкаPermanent link
https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.003.art09/
Xasanova Mashxura Jumanovna. Qasidalarda Temuriylar madhi // Al-Buxoriy. — 2026. — Maxsus son. — B. 77-85. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.003.art09/
Хасанова Машхура Джумановна. Восхваление Тимуридов в касыдах // Ал-Бухорий. — 2026. — Специальный выпуск. — С. 77-85. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.003.art09/
Xasanova Mashxura Jumanovna. Praise for the Timurids in qasidas // Al-Bukhari. — 2026. — Special issue. — pp. 77-85. — URL: https://orientalnashriyot.uz/id/son.2026.003.art09/
Bu havola o'zgarmaydi. DOI olingach, u shu sahifaga yo'naltiriladi.Эта ссылка не изменится. После получения DOI он будет вести на эту же страницу.This link never changes. A DOI will later resolve to this same page.
AdabiyotlarСписок литературыReferences
- Абдуллаев В. (1948) Навоий Самарқандда. Тошкент: Ғ.Ғулом номидаги бадиий адабиёт нашриёти
- Абдураззоқ Самарқандий. (1969) Матлаъи саъдайн ва мажмаъи баҳрайн. Т.: Фан
- Алишер Навоий. (1987) Бадоеъ ул-бидоя. 20 томлик, 1-том. Т.: Фан
- Алишер Навоий. (1997) Мажолис ун-нафойис. 20 томлик, 13-том. Т.: Фан
- Алишер Навоий. (1997) Мажолис ун-нафойис. МАТ, 20 томлик, 13- том. Т.: 16-156-бетлар
- Алишер Навоий. (2000) Муҳокамат ул-луғатайн. 20 томлик, 16-том. Т.: Фан
- Аҳмадхўжаев Э. (1978) Гадоий (Ҳаёти ва ижодий мероси). Тошкент: Фан
- Давлатшоҳ Самарқандий. (1981) Шоирлар бўстони. Тошкент: Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти
- Девони Мавлоно Саккокий. (–) Ўзбекистон ФА Абу Райҳон Беруний номидаги Шарқшунослик институти, 7685 инв
- Қаюмов А. (1996) Амир Темур қиссалари. Т.: Ёзувчи
- Мавлоно Саккокий девони. (2017) Т.: Мумтоз сўз
- Маллаев Н. (1965) Ўзбек адабиёти тарихи. Т.: Ўқитувчи
- Муҳиддинов М. (2005) Комил инсон-адабиёт идеали. Т.: Маънавият
- Рустамов Э. (1963) Узбекская поэзия в первой половине XV века. Москва
- Хасанова М.Ж. (2018) ХV аср туркий шеъриятида қасида жанри. Филология фанлари бўйича фалсафа доктори илмий даражаси учун ёзилган диссертация. Самарқанд. Al-BUXORIY Amir Temur tavalludining 690 yilligiga bag‘ishlangan maxsus son
- Ҳайитметов А. (1996) Темурийлар даври ўзбек адабиёти. Т.: Фан
- Шайх Аҳмад Тарозий. (1996) Фунун ул-балоға. Т.: Хазина
Tashqi yozuvlar va tasdiqlarВнешние записи и подтвержденияExternal records and verifications
- Zenodo TasdiqlanganПодтвержденоVerifiedПолный текст в ZenodoQasidalarda Temuriylar madhihttps://zenodo.org/records/23063798
Havolalarni mualliflar yoki nashriyot koʻrsatgan. «Tasdiqlangan» — tegishli xizmatning oʻzi yozuvni tasdiqladi.Ссылки указали авторы или издательство. «Подтверждено» означает, что запись подтвердил сам сервис.Links are supplied by the authors or the publisher. “Verified” means the service itself confirmed the record.
Tarkibida:Входит в:Part of: Al-Buxoriy. Ilmiy jurnal. Amir Temur tavalludining 690 yilligiga bag'ishlangan maxsus son Ал-Бухорий. Научный журнал. Специальный выпуск к 690-летию Амира Темура Al-Bukhari. Scientific journal. Special issue for the 690th anniversary of Amir Temur
Ma'lumotlarСведения об изданииRecord
- TuriТипType
- Maqola Статья Article
- RaqamНомерID
- son.2026.003.art09
- YilГодYear
- 2026
- JurnalЖурналJournal
- Al-Buxoriy Ал-Бухорий Al-Bukhari
- Jurnal ISSNISSN журналаJournal ISSN
- 3030-3273
- SonВыпускIssue
- Maxsus son, 2026Специальный выпуск, 2026Special issue, 2026
- Nashrdagi betlarСтраницы в изданииPages in issue
- 77-85
- Kalit so'zlarКлючевые словаKeywords
- Qasida, mamduh (the praised one), justice, generosity, scholar, monarch, Temurids, Turkish odesКасыда, мамдух (восхваления), справедливость, щедрость, ученый, падишах, Темуридов, турецких одахQasida, mamduh (the praised one), justice, generosity, scholar, monarch, Temurids, Turkish odes
- LitsenziyaЛицензияLicense
- CC BY 4.0
- KirishДоступAccess
- Ochiq kirishОткрытый доступOpen access
- Nashr sanasiДата публикацииPublished
- 2026-04-28
- YangilanganОбновленоUpdated
- 2026-08-20
- Boshqa platformalardaРазмещено такжеAlso available at
- Zenodo DOI 10.5281/zenodo.23063798
- Butun son:Весь выпуск:Full issue: Zenodo DOI 10.5281/zenodo.23059641
- Butun son:Весь выпуск:Full issue: Internet Archive



